مصرف گرایی در علوم سیاسی

4 ارديبهشت ماه 1395 - 33 : 12

مصرف گرایی در علوم سیاسی

 

امیر حشمتی

مدرس دانشگاه و دانش پژوه دکتری روابط بین الملل

اندکی پس از سخنان سیف رئیس کل بانک مرکزی در نیویورک مبنی بر اینکه ایران تقریبا منفعتی از برجام نبرده است، موج جدیدی از انتقادات و حملات داخلی به برجام شروع شد. در مقابل؛ می توان احتمال داد که سخنان رئیس کل بانک مرکزی چون تا کنون با این وضوح در ایران ایراد نشده، لذا بنا به دو دلیل احتمالی برای مصرف در آمریکا بوده است.

  1. سیف، این سخنان را برای تاثیرگذاری بر روند اجرای تعهدات آمریکا در موضوع برجام گفته است. یعنی فشار بر دولت این کشور برای تعهد بیشتر به اجرای برجام به ویژه در موضوع رفع تحریم ها
  2. سیف، این سخنان را برای تاثیرگذاری بر روندهای سیاسی در آمریکا گفته است. کاستن از حجم حملات جمهوری خواهان تندرو به دولت آمریکا آنهم در نزدیکی زمان انتخابات ریاست جمهوری آمریکا می تواند یک احتمال باشد. به عبارت دیگر دموکرات ها، اظهارات سیف را می توانند به عنوان نماد برتری دست آمریکا در برجام معرفی کنند تا به بخشی از اتهامات جمهوری خواهان مبنی بر وادادگی در برابر ایران پاسخ دهند.

با این دو فرضیه که مبتنی بر مصرف سخنان سیف در ایالات متحده است، نتیجه گیری از سخنانش در داخل ایران و در نتیجه حمله به برجام می تواند غلط باشد .

در مقابل؛ مخالفان داخلی برجام نیز می توانند به همین حربه برای توجیه حملات خود استناد کنند و بگویند:

  1. طرف های غربی به این درک می رسند که ایران امتیازات زیاد و عمیقی داده است و فشارهای داخلی نتیجه این موضوع است. پس باید قدر موقعیت فعلی را دانست.
  2. حملات ما مصرف خارجی دارد. به عبارت دیگر حمله به برجام در داخل ایران، می تواند دولت های 1+5 را با نگرانی احتمال لغو برجام به دلیل بدعهدی مواجه سازد. لذا فشارهای داخلی به حق و درست است و رقبا را تشویق به اجرای تعهدات می کند.

ضلع سوم این مصرف گرایی در تلاش مخالفان و موافقان دولت های فعلی ایران و آمریکا برای ادامه حضور در قدرت تجلی می یابد. یعنی اساسا مساله برجام مصرف داخلی برای جریان های سیاسی دو کشور ایران و آمریکا دارد تا مخالفان دولت روحانی و اوباما وضعیت بد آنرا تشریح کنند و موافقان دو دولت در تهران و واشنگتن، پیروزی حزب و گفتمان خود را از مسیر برجام معرفی کنند.  

آری علوم سیاسی مملو از مصرف گرایی است و متاسفانه مصرف گرایی می تواند حقیقت را گم کند. حتی مقاله من هم می تواند مصرفی باشد. مصرفی برای اعتبار بخشیدن به نوشته هایم و انتشار نامم در این سایت !!!





logo-samandehi